[تصویر: `
`]
پیاز، از دیرباز یکی از عناصر جداییناپذیر آشپزی و طب سنتی در فرهنگهای مختلف بوده است. این سبزی پرخاصیت در انواع گوناگون، بهویژه پیاز قرمز و سفید، در سفرههای ما جای دارد و همواره این پرسش مطرح است که کدامیک از این دو، از نظر ارزش غذایی و خواص درمانی، بر دیگری برتری دارد. کارشناسان تغذیه با بررسی دقیق ترکیبات این دو نوع پیاز، به جزئیات جالبی دست یافتهاند که در ادامه به آنها میپردازیم.
با وجود تفاوتهای آشکار در ظاهر و رنگ، پیازهای قرمز و سفید در هسته اصلی ارزش غذایی خود، شباهتهای چشمگیری دارند. هر دو نوع، سرشار از ترکیبات مفیدی هستند که میتوانند نقش بسزایی در ارتقای سلامت قلب، تقویت سیستم ایمنی بدن و حتی پیشگیری از برخی بیماریهای مزمن ایفا کنند. با این حال، تفاوتهای ظریفی در محتوای آنتیاکسیدانی و تأثیر بر دستگاه گوارش آنها وجود دارد که شناختشان برای یک انتخاب آگاهانه حائز اهمیت است.
پیاز قرمز: گنجینهای از آنتیاکسیدانها و سپر دفاعی بدن
پیاز قرمز به دلیل رنگ جذاب خود، نه تنها جلوهای خاص به غذاها میبخشد، بلکه منبع غنی از ترکیبات قدرتمند آنتیاکسیدانی است. این آنتیاکسیدانها نقش حیاتی در محافظت از بدن در برابر آسیبهای سلولی و التهابات ایفا میکنند.
آنتوسیانینها: مسئول رنگ قرمز متمایز پیاز قرمز هستند. این ترکیبات آنتیاکسیدانی قوی، که در میوههایی نظیر توتها، انگور و آلبالو نیز یافت میشوند، ارتباط نزدیکی با سلامت قلب و کاهش خطر ابتلا به برخی انواع سرطان دارند. تحقیقات نشان دادهاند که آنتوسیانینها میتوانند در مقابله با بیماریهای مزمنی مانند پوکی استخوان، بیماریهای قلبی عروقی و سرطان مؤثر باشند.
کورستین: پیاز قرمز حاوی مقادیر قابل توجهی کورستین است. این فلاونوئید، که یک آنتیاکسیدان قوی محسوب میشود، در مطالعات مختلف نشان داده است که قادر به کاهش التهاب، محافظت از سلولها در برابر آسیب اکسیداتیو، مهار رشد سلولهای سرطانی و حتی کمک به تنظیم فشار خون و کلسترول است.
از نظر ارزش غذایی (در هر ۱۰۰ گرم پیاز ورقهشده)، پیاز قرمز حدود ۴۴ کالری، ۱ گرم پروتئین، ۱۰ گرم کربوهیدرات و ۲ گرم فیبر دارد و فاقد چربی است. همچنین، این نوع پیاز حاوی مقادیر مناسبی پتاسیم برای سلامت قلب و فسفر برای استحکام استخوان و دندانهاست.
نکته مهم در مصرف پیاز قرمز: برای افرادی که به سندرم روده تحریکپذیر (IBS) یا حساسیتهای گوارشی مبتلا هستند، مصرف پیاز قرمز به دلیل دارا بودن فروکتان (نوعی کربوهیدرات قابل تخمیر) ممکن است باعث نفخ یا گاز شود. با این حال، برای اکثر افراد با دستگاه گوارش سالم، این مسئله معمولاً ناچیز است.
پیاز سفید: فواید شاخص و گوارش آسان برای هر سفره
پیاز سفید، با طعم ملایمتر و رنگ روشنتر خود، نه تنها یک پایه عالی برای بسیاری از غذاهاست، بلکه فواید تغذیهای قابل توجهی نیز دارد که آن را به انتخابی محبوب در آشپزخانهها تبدیل کرده است.
ویتامینها و مواد معدنی: پیاز سفید سرشار از ویتامین C، فولات (ویتامین B9) و فیبر است. این ترکیبات به عملکرد بهتر قلب کمک میکنند، خواص ضدباکتریایی دارند و برای تقویت سیستم ایمنی بدن ضروری هستند.
آنتیاکسیدانها: هرچند پیاز سفید نسبت به پیاز قرمز حاوی آنتیاکسیدانهایی نظیر کورستین و آنتوسیانین کمتری است، اما همچنان منبع خوبی از این ترکیبات محافظتی به شمار میرود.
روی و فسفر: این نوع پیاز حاوی فسفر است که برای سلامت استخوانها اهمیت دارد و روی (زینک) که نقش کلیدی در تقویت سیستم ایمنی ایفا میکند.
در هر ۱۰۰ گرم پیاز سفید، حدود ۳۶ کالری، ۱ گرم پروتئین، ۸ گرم کربوهیدرات و ۱ گرم فیبر وجود دارد و مانند پیاز قرمز، فاقد چربی است. یکی از مزایای بارز پیاز سفید، سهولت هضم آن است که آن را برای افرادی با معده حساس مناسبتر میکند.
ملاحظات مصرف پیاز سفید: پیاز سفید، در صورت عدم وجود آلرژی یا حساسیت خاص، تقریباً بیضرر است و به دلیل طعم ملایمتر، انعطافپذیری بیشتری در کاربردهای آشپزی دارد و کمتر طعم سایر مواد را تحتالشعاع قرار میدهد.
مقایسه تغذیهای پیاز قرمز و سفید: تفاوتهای جزئی اما مهم
در جدول زیر، تفاوتهای کلیدی و شباهتهای بین پیاز قرمز و سفید به صورت خلاصه آورده شده است:
پیاز قرمز:
برتری: میزان آنتیاکسیدانهای بالاتر (به ویژه آنتوسیانین و کورستین)، طعم تندتر و قویتر.
کاربرد: ایدهآل برای مصرف خام در سالاد، ترشی، و غذاهایی که نیاز به طعم برجسته دارند.
نکته: ممکن است برای دستگاه گوارش حساس کمی سنگینتر باشد.
پیاز سفید:
برتری: سهولت هضم بیشتر، طعم ملایمتر و شیرینتر پس از پخت.
کاربرد: بهترین گزینه برای پخت و پز، تهیه سسها، سوپها و به عنوان پایه عطر و طعم در بسیاری از غذاها.
نکته: مناسب برای افرادی با مشکلات گوارشی.
کدام پیاز را انتخاب کنیم؟ توصیههای نهایی برای بهرهمندی حداکثری از خواص پیاز
پاسخ کوتاه به این پرسش که کدام پیاز بهتر است، این است: “هر دو!” کارشناسان تغذیه تأکید دارند که هر دو نوع پیاز، اجزای ارزشمندی از یک رژیم غذایی سالم به شمار میروند و مزایای خاص خود را دارند. پیاز سفید به دلیل هضم آسانتر، برای مصارف روزمره و پخت و پزهای طولانی مدت مناسب است، در حالی که پیاز قرمز با محتوای بالای آنتیاکسیدانی خود، میتواند یک تقویتکننده قوی برای سیستم دفاعی بدن باشد.
برای بهرهمندی کامل از تمامی خواص پیاز، بهترین رویکرد این است که هر دو نوع پیاز را به طور منظم در رژیم غذایی هفتگی خود بگنجانید. پیاز قرمز خام، ترشیشده یا برشته، طعمی غنی و خاص به سالادها و ساندویچها میدهد، در حالی که پیاز سفید هنگام پخت، پایهای خوشعطر و دلپذیر برای انواع خورشها، سوپها و غذاهای خانگی سالم فراهم میآورد. این انتخاب ساده میتواند بدن شما را از طیف وسیعی از مواد مغذی و آنتیاکسیدانها بهرهمند سازد.
مطالب مرتبط
- توکسین جلبکهای سمی مغز دلفینها را تخریب میکند و سلامت انسان را تهدید میسازد
- نشستن نادرست عامل اصلی آرتروز و دیسک کمر در بزرگسالی
- مصرف روزانه آسپرین خطر عود سرطان روده بزرگ را ۵۵ درصد کاهش میدهد
- مصرف روزانه آسپرین خطر عود سرطان روده بزرگ را ۵۵ درصد کاهش میدهد
سلام، من هدیه مومنی هستم؛ ۲۹ ساله و عضو تیم تحریریه در مجله اینترنتی جیجا. با علاقه به خبرهای روز و رسانههای دیجیتال فعالیت میکنم و تلاش دارم محتوایی تازه، دقیق و قابل اعتماد برای مخاطبان ارائه کنم.
